اثربخشی آموزش شیوه نامه سکوت سازنده مبتنی بر آموزه های اسلامی بر همدلی و تاب آوری زوجین

نویسندگان

    شیما جعفری دانشجوی دکتری مشاوره، گروه مشاوره، واحد خمین، دانشگاه آزاد اسلامی، خمین، ایران
    حسین داودی * گروه مشاوره، واحد خمین، دانشگاه آزاد اسلامی، خمین، ایران Davudi30@iau.ac.ir
    حسن حیدری گروه مشاوره، واحد خمین، دانشگاه آزاد اسلامی، خمین، ایران

کلمات کلیدی:

سکوت, آموزه های اسلامی, همدلی و تاب آوری, زوجین

چکیده

هدف و زمینه: روابط زناشویی سالم بر پایه همدلی، تاب‌آوری و ارتباط مؤثر استوار است و ضعف در هر یک از این مؤلفه‌ها می‌تواند منجر به تعارض و ناپایداری زندگی مشترک شود. در پژوهش حاضر، با توجه به اهمیت کیفیت ارتباط زوجین در روابط زناشویی، اثربخشی «آموزش شیوه‌نامه سکوت مبتنی بر آموزه‌های اسلامی» بر همدلی و تاب‌آوری زوجین بررسی شد.

روش:  پژوهش از نوع آزمایشی نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون–پس‌آزمون، گروه کنترل و دوره پیگیری ۴۵ روزه بود؛ جامعه آماری شامل کلیه زوجین ساکن شهر گلپایگان در سال ۱۴۰۳ (در دسترس) و ۸۰ زوجی بود که در پرسشنامه سکوت بین چارک اول و سوم قرار داشتند؛ سپس با نمونه‌گیری تصادفی ساده ۳۰ زوج انتخاب و به‌صورت جایگزینی تصادفی در دو گروه آزمایشی و گواه (هر گروه ۱۵ زوج) تخصیص یافتند. ابتدا پرسشنامه‌ها شامل پرسشنامه همدلی زناشویی (۲۰ ماده، جولیف و فارینگتون، ۲۰۰۶) و پرسشنامه تاب‌آوری (CD-RISC)، کونور و دیویدسون اجرا شد و سپس شیوه‌نامه آموزشی–روانی سکوت مبتنی بر آموزه‌های اسلامی برای گروه آزمایشی اعمال گردید، در حالی‌که گروه گواه مداخله‌ای دریافت نکرد؛ داده‌ها در پس‌آزمون و نیز در پیگیری ۴۵ روزه جمع‌آوری شد.

نتایج: حاکی از تفاوت معنادار بین نمرات پیش و پس از مداخله در هر دو متغیر همدلی و تاب‌آوری در گروه آموزش بود. تحلیل چندمتغیری و کواریانس نیز تأیید کرد که آموزش شیوه نامه سکوت بر هر دو متغیر اثربخش است، به‌طوریکه میانگین نمرات همدلی و تاب‌آوری در گروه آموزش نسبت به گروه گواه بهبود یافته است (F=60.226و59.212, p<0.001). یافته‌ها نشان می‌دهند که آموزش شیوه نامه سکوت بر تقویت همدلی و تاب‌آوری زوجین تأثیر مثبت دارد و می‌تواند راهکار مؤثری در بهبود روابط زناشویی بر اساس آموزه‌های اسلامی باشد. نتایج این مطالعه اهمیت آموزش مهارت‌های ارتباطی مبتنی بر آموزه‌های دینی را در ارتقاء سلامت روان و ثبات خانوادگی برجسته می‌کند.

دانلودها

دسترسی به دانلود اطلاعات مقدور نیست.

مراجع

Abbaspour, Z., Zanganeh, N., & Shirali Nia, K. (2023). Mother-in-Law–Daughter-in-Law Relationship Quality and Marital Relationship Quality: The Moderating Role of Differentiation and Marital Empathy. Family Research Quarterly, 19(14), 688-701.

Abrouei, B. (2023). The Effect of Forgiveness Therapy Training on Marital Intimacy and Couples’ Resilience. Paya Shahr Scientific Specialized Monthly(47), 192-204.

Chmitorz, A., Kunzler, A., Helmreich, I., Tüscher, O., Kalisch, R., Kubiak, T., Wessa, M., & Lieb, K. (2024). Efficacy of Psychological Prevention and Health Promotion Interventions for Enhancing Well-Being, Resilience and Quality of Life. Clinical psychology review, 110, 102-118. https://doi.org/10.1016/j.cpr.2024.102118

Clark, J. L. (2023). Mindful Silence: Mindfulness Is a Protective Factor against the Negative Outcomes of Self-Silencing American University]. https://aura.american.edu/

Cordova, J. V., Fleming, C. J. E., Morrill, M. I., & Harp, A. G. (2021). Mindful Relating in Clinical Practice. Journal of marital and family therapy, 47(3), 654-670. https://doi.org/10.1111/jmft.12482

Decety, J. (2011). Dissecting the Neural Mechanisms Mediating Empathy. Emotion Review, 3(1), 92-108.

Dehghanidowlatabadi, S., Pallathadka, H., Ismail, S. M., Abdullaev, D., Ibrahim, F. M., & Prasad, K. D. V. (2025). Moderating Effect of Interpersonal Mindfulness between Marital Conflict and Marital Intimacy among Iranian Married Individuals. Brain and Behavior, 15(3), e70392.

Gottman, J. M. (2018). The Science of Trust. W. W. Norton.

Grossmann, I. (2021). Wisdom and How to Cultivate It: Review of Emerging Evidence for a Construct. Perspectives on Psychological Science, 16(6), 1342-1371.

Hao, R. N. (2011). Rethinking Critical Pedagogy. Text and Performance Quarterly, 31(3), 267-284.

Jansen, M., de Vries, L., Hofman, P., & Bakker, E. (2024). Resilience as a Predictor of Loneliness among University Students: A Longitudinal Approach. Journal of College Mental Health, 29(1), 45-60.

Khosh-Akhlaq, H., & Mohammadi, H. (2023). The Effect of Attachment-Based Couple Therapy on Intimacy, Sexual Satisfaction, Empathy, and Marital Self-Disclosure in Women with Marital Conflict. Psychology of Woman Journal, 3(4), 1-21. https://www.magiran.com/p2570908

Mirasheh, R., & Borjali, H. (2024). The Effectiveness of Emotion-Focused Therapy on Couples’ Resilience and Silence. Journal of Clinical and Applied Psychology, 12(4), 101-118.

Mortazavian, A., & Vaziri Nasab, A. (2024). The Effectiveness of Cognitive Behavioral Therapy on Sexual Intimacy, Marital Relationship Quality, and Marital Silence in Conflicted Couples. Rooyesh-e-Ravanshenasi Journal, 13(12), 167-176.

Navabinejad, S., Rostami, M., & Parsakia, K. (2023). The Mediating Role of Emotional.

Rajabi, G., Kazemi, F., & Shirali Nia, K. (2022). Evaluation of the Model of the Relationship between Mindfulness and Marital Satisfaction with the Mediation of Marital Empathy. Applied Psychological Research Quarterly, 13(1), 183-198. https://doi.org/10.22059/japr.2022.320767.643793

Sadati, S. Z., & Mahdavi, F. (2023). The Effectiveness of Spiritual Therapy Emphasizing Islamic Teachings on Resilience, Religious Orientation, and Life Satisfaction in Divorced Women. Applied Family Therapy, 4(4), 317-330.

Seligman, M. E. P. (2018). Positive Psychology: A Personal History. Annual Review of Clinical Psychology, 14, 1-23.

Shojaei, J., Karaei, A., & Abbaspour, Z. (2023). The Effectiveness of Diamond-Method Integrative Couple Therapy on Marital Empathy and Emotional Intimacy of Couples in the Early Years after the Birth of the First Child. Women and Family Cultural-Educational Quarterly, 18(64).

Southwick, S. M., Bonanno, G. A., Masten, A. S., Panter-Brick, C., & Yehuda, R. (2014). Resilience Definitions, Theory, and Challenges: Interdisciplinary Perspectives. European Journal of Psychotraumatology, 5(1), 25338.

Southwick, S. M., Charney, D. S., & Litz, B. T. (2023). Resilience and Mental Health. Cambridge University Press.

Walsh, F. (2020). Family Resilience. Guilford Press.

Weinstein, N., Nguyen, T. V., Adams, M., & Knee, C. R. (2024). Intimate Sounds of Silence: Its Motives and Consequences in Romantic Relationships. Motivation and Emotion, 48(2), 295-320. https://doi.org/10.1007/s11031-024-10078-x

Yahyapour, M., Davoudi, H., & Jahangiri, M. (2025). The Effectiveness of a Package Based on the Analysis of Communication Mind-Structures in Iranian Couples on Emotion Regulation and Couples’ Empathy. Scientific Quarterly of Health Psychology and Behavioral Disorders, 3(3).

Zia, S., & Safarzadeh, S. (2023). The Effectiveness of Emotion-Based Marital Relationship Enrichment Training during Pregnancy on Emotional Empathy, Perceived Fairness, and Sexual Tendencies of Young Couples. Rooyesh-e-Ravanshenasi Journal, 12(1).

چاپ شده

۱۴۰۵/۰۶/۰۱

ارسال

۱۴۰۴/۱۱/۱۳

بازنگری

۱۴۰۵/۰۲/۱۲

پذیرش

۱۴۰۵/۰۲/۱۹

شماره

نوع مقاله

مقالات

ارجاع به مقاله

جعفری ش. .، داودی ح.، و حیدری ح. (1405). اثربخشی آموزش شیوه نامه سکوت سازنده مبتنی بر آموزه های اسلامی بر همدلی و تاب آوری زوجین. روان‌شناسی انگیزش، رفتار و سلامت، 4(3)، 1-13. https://jpmbh.com/index.php/jpmbh/article/view/292

مقالات مشابه

21-30 از 246

همچنین برای این مقاله می‌توانید شروع جستجوی پیشرفته مقالات مشابه.