مقایسه اثربخشی طرح‌واره درمانی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر خودپنداره زنان بعد از عمل جراحی سرطان پستان

چکیده

مقدمه و هدف: جراحی سرطان پستان می‌تواند بر خودپنداره زنان بعد از عمل جراحی تاثیر منفی بگذارد. بنابراین، هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی طرح‌واره درمانی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر خودپنداره زنان بعد از عمل جراحی سرطان پستان بود.

روش‌شناسی: این مطالعه از نظر هدف، کاربردی و از نظر شیوه اجرا، نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری دو ماهه با گروه کنترل بود. جامعه مطالعه حاضر همه زنان مبتلا به سرطان پستان بعد از عمل جراحی مراجعه‌کننده به درمانگاه بیمارستان شهدای تجریش در سال 1399 بودند. نمونه این مطالعه 45 نفر بودند که با روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب و با روش تصادفی ساده با کمک قرعه‌کشی در سه گروه مساوی شامل دو گروه آزمایش و یک گروه کنترل جایگزین شدند. گروه آزمایش اول، 10 جلسه 90 دقیقه‌ای طرح‌واره درمانی و گروه آزمایش دوم، 8 جلسه 90 دقیقه‌ای درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد دریافت کرد و گروه کنترل در لیست انتظار برای درمان ماند. داده‌ها با پرسشنامه خودپنداره (راجرز، 1957) گردآوری و با روش‌های تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر و آزمون تعقیبی بونفرونی در نرم‌افزار SPSS تحلیل شدند.

یافته‌ها: نتایج این مطالعه حاکی از آن بود که هر دو روش طرح‌واره درمانی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد باعث افزایش خودپنداره زنان بعد از عمل جراحی سرطان پستان شدند و نتایج در مرحله پیگیری نیز باقی ماند. همچنین، اثربخشی طرح‌واره درمانی در افزایش خودپنداره آنان بیشتر از درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بیشتر بود (05/0P<).

نتیجه‌گیری: طبق اثربخشی بیشتر طرح‌واره درمانی در مقایسه با درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر خودپنداره، مشاوران و روان‌شناسان برای افزایش خودپنداره می‌توانند از روش طرح‌واره درمانی استفاده کنند.