اثربخشی درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی بر کاهش افکار خودآیند منفی و دشواری در تنظیم هیجان در دختران نوجوان با افسردگی متوسط

چکیده

مقدمه و هدف: با توجه به ویژگی‌های هیجانی منفی زیاد در مبتلایان به افسردگی، پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی بر کاهش افکار خودآیند منفی و دشواری در تنظیم هیجان در دختران نوجوان با افسردگی متوسط انجام شد.

روش‌شناسی: پژوهش حاضر نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه این مطالعه دختران نوجوان مبتلا به افسردگی متوسط مراجعه‌کننده به مراکز مشاوره شهر اهواز در فصل بهار سال 1404 بودند. پس از بررسی ملاک‌های ورود به مطالعه تعداد 40 نفر با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه مساوی شامل گروه‌های آزمایش و کنترل جایگزین شدند. گروه آزمایش 10 جلسه 90 دقیقه‌ای تحت درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی قرار گرفت و گروه کنترل در لیست انتظار برای درمان ماند. ابزارهای این مطالعه شامل پرسشنامه افکار خودآیند (هولون و کندال، 1980)، مقیاس دشواری در تنظیم هیجان (گراتز و روئمر، 2004) و سیاهه افسردگی بک دو (بک و همکاران، 1996) بودند. داده‌های این پژوهش با روش‌های آزمون کای‌اسکوئر و تحلیل کوواریانس چندمتغیری در نرم‌افزار SPSS-25 در سطح معناداری 05/0 تحلیل شدند.

یافته‌ها: نتایج این پژوهش حاکی از آن بود که بین دختران نوجوان افسرده از نظر سن و تحصیلات والدین تفاوت معناداری وجود نداشت (05/0P>). همچنین، درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی باعث کاهش افکار خودآیند منفی و دشواری در تنظیم هیجان در دختران نوجوان با افسردگی متوسط شد (001/0P<).

نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج پژوهش حاضر، مشاوران و روان‌شناسان می‌توانند از روش درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی در کنار سایر روش‌های درمانی برای کاهش ویژگی‌های هیجانی منفی در گروه‌های آسیب‌پذیر از جمله مبتلا به افسردگی استفاده کنند.