امکان‌سنجی حسن معاشرت مبتنی بر منابع اسلامی در ارتقای تاب‌آوری خانواده و شادمانی زناشویی

چکیده

مقدمه و هدف: در دهه‌های اخیر، افزایش تنش‌های روانی، تحولات اجتماعی و تغییر الگوهای ارتباطی خانواده، اهمیت توجه به عوامل مؤثر بر تاب‌آوری خانواده و شادمانی زناشویی را دوچندان کرده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی امکان‌سنجی حسن معاشرت مبتنی بر منابع اسلامی و تبیین نقش آن در ارتقای تاب‌آوری خانواده و شادمانی زناشویی انجام شد.

روش‌شناسی: این پژوهش با رویکرد آمیخته اکتشافی انجام شد. در بخش کیفی، مؤلفه‌های حسن معاشرت از طریق تحلیل منابع اسلامی، متون دینی و مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با متخصصان حوزه روان‌شناسی، مشاوره خانواده و علوم اسلامی استخراج گردید. در بخش کمی، جامعه آماری شامل افراد متأهل مراجعه‌کننده به مراکز مشاوره و آموزش خانواده بود که به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه‌های تاب‌آوری خانواده، شادمانی زناشویی و کیفیت روابط زوجین بود. داده‌ها با استفاده از آزمون‌های همبستگی، رگرسیون و مدل‌یابی معادلات ساختاری تحلیل شدند.

یافته‌ها: نتایج نشان داد که حسن معاشرت مبتنی بر آموزه‌های اسلامی رابطه مثبت و معناداری با تاب‌آوری خانواده و شادمانی زناشویی دارد. همچنین، مؤلفه‌هایی همچون همدلی، شفقت، همراهی، احترام متقابل، تعهد معنوی و ارتباط سازنده، پیش‌بینی‌کننده‌های معنادار رضایت زناشویی و سازگاری خانوادگی بودند. یافته‌ها بیانگر آن بود که حمایت عاطفی و معنویت مشترک، نقش واسطه‌ای مهمی در تقویت پایداری روابط زوجین و کاهش تعارضات خانوادگی ایفا می‌کنند.

نتیجه‌گیری: بر اساس یافته‌های پژوهش، حسن معاشرت اسلامی می‌تواند به‌عنوان الگویی جامع برای تقویت روابط عاطفی، افزایش تاب‌آوری خانواده و ارتقای شادمانی زناشویی مورد استفاده قرار گیرد. بهره‌گیری از آموزه‌های اخلاقی و معنوی در برنامه‌های آموزشی و مداخلات خانواده‌محور می‌تواند زمینه ارتقای سلامت روان و پایداری خانواده را فراهم سازد.