رابطه ویژگی‌های شخصیتی و اشتیاق مسیر شغلی با نقش میانجی انطباق‌پذیری مسیر شغلی در کارکنان دانشگاه خوارزمی

چکیده

مقدمه و هدف: در محیط‌های شغلی پویا و همراه با تغییرات سریع، اشتیاق مسیر شغلی به‌عنوان یکی از شاخص‌های مهم در مدیریت فعالانه مسیر حرفه‌ای شناخته می‌شود و ویژگی‌های شخصیتی و انطباق‌پذیری مسیر شغلی می‌توانند در شکل‌گیری آن نقش مؤثری ایفا کنند. پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه ویژگی‌های شخصیتی با اشتیاق مسیر شغلی و نقش میانجی انطباق‌پذیری مسیر شغلی در میان کارکنان دانشگاه خوارزمی انجام شد.

روش‌شناسی: پژوهش حاضر از نوع کاربردی و با روش توصیفی–همبستگی انجام شد. جامعه آماری شامل تمامی کارکنان اداری دانشگاه خوارزمی واحد کرج در سال تحصیلی ۱۴۰۱–۱۴۰۰ بود که از میان ۴۵۷ نفر، تعداد ۱۸۹ نفر بر اساس جدول مورگان و با روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند و در نهایت داده‌های ۱۸۵ پرسشنامه کامل مورد تحلیل قرار گرفت. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه پنج عامل بزرگ شخصیت (NEO-FFI)، مقیاس انطباق‌پذیری مسیر شغلی ساویکاس و پورفلی (CAAS) و مقیاس اشتیاق مسیر شغلی هیرشی و همکاران (CES) بود. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS-26 و LISREL-8.5 و از طریق مدل‌یابی معادلات ساختاری تحلیل شدند.

یافته‌ها: نتایج نشان داد روان‌رنجورخویی رابطه منفی و معناداری با انطباق‌پذیری مسیر شغلی و اشتیاق مسیر شغلی دارد، در حالی که برون‌گرایی، گشودگی به تجربه، موافق بودن و باوجدان بودن رابطه مثبت و معناداری با این متغیرها نشان دادند. همچنین ابعاد انطباق‌پذیری مسیر شغلی شامل دغدغه (β=0.34)، کنترل (β=0.19)، کنجکاوی (β=0.13) و اعتماد (β=0.19) تأثیر مثبت و معناداری بر اشتیاق مسیر شغلی داشتند. نتایج مدل‌یابی معادلات ساختاری نیز نشان داد انطباق‌پذیری مسیر شغلی نقش میانجی معناداری در رابطه بین ویژگی‌های شخصیتی و اشتیاق مسیر شغلی ایفا می‌کند. شاخص‌های برازش مدل شامل GFI=0.98، AGFI=0.94 و RMSEA=0.04 بیانگر برازش مطلوب مدل بودند.

نتیجه‌گیری: یافته‌های پژوهش نشان داد ویژگی‌های شخصیتی از طریق تقویت انطباق‌پذیری مسیر شغلی می‌توانند موجب افزایش اشتیاق مسیر شغلی کارکنان شوند. بنابراین، تقویت قابلیت‌های انطباق‌پذیری مسیر شغلی از طریق برنامه‌های توسعه فردی و حرفه‌ای می‌تواند به ارتقای مشارکت و انگیزش شغلی کارکنان در محیط‌های دانشگاهی کمک کند.